Mô tả viết ở nhà chỉ có giá trị nếu nó được đưa ra đúng lúc. Thời điểm là đầu buổi, không phải cuối buổi.
Nên đưa bản mô tả lúc nào
- Ngay đầu buổi
- Cùng với câu tóm tắt một dòng
- Đưa cuối buổi thì đã muộn
- Muộn để nó định hướng được gì
- Mục thứ hai là cách mở đầu tốt nhất
Và một câu tóm tắt cùng một tờ giấy là mở đầu gọn nhất có thể.
Nên viết dài hay ngắn
- Một trang là vừa
- Dài quá thì không ai đọc hết trong buổi khám
- Ngắn quá thì thiếu trục
- Bốn trục gói trong một trang là đủ
- Mục thứ hai là giới hạn thực tế
Và viết ba trang thì phần quan trọng nhất có khi nằm ở trang ba.
Có nên đọc to lên không
- Nói câu tóm tắt bằng lời
- Rồi đưa giấy
- Kết hợp cả hai thì vừa nhanh vừa đầy đủ
- Không cần đọc hết tờ giấy thành tiếng
- Mục thứ ba là cách làm hiệu quả
Và lời nói mở đường, còn tờ giấy giữ lại chi tiết.
Nếu người khám không đọc thì sao
- Nói ngắn gọn nội dung chính bằng lời
- Tờ giấy là công cụ hỗ trợ
- Chứ không thay thế cho việc bạn nói
- Đừng dựa hoàn toàn vào nó
- Mục thứ ba là điều cần nhớ
Và chuẩn bị sẵn để nói bằng lời là cách an toàn nhất.
Về câu tóm tắt một dòng
- Một câu nói rõ bạn tới vì gì
- Triệu chứng chính, từ bao giờ, ảnh hưởng thế nào
- Tập trước ở nhà cho trôi
- Câu này định hướng cả buổi
- Mục thứ ba là bước nên làm
Và tập vài lần ở nhà thì lúc vào phòng bạn nói được ngay.
Về cách bố trí tờ giấy
- Bốn trục thành bốn dòng riêng
- Phần diễn biến theo thời gian ở dưới
- Danh sách câu hỏi ở cuối
- Bố cục rõ thì liếc qua là nắm được
- Mục cuối là lý do nên bố trí
Và một trang có bố cục rõ được đọc trong mười giây.
Về chuyện mang cả bản theo dõi
- Bản mô tả nói hiện trạng
- Bản theo dõi nói diễn biến
- Hai thứ bổ sung cho nhau
- Mang cả hai nếu có
- Mục thứ hai là phần bản mô tả không có
Và diễn biến theo thời gian là thứ mà một trang mô tả không thể hiện được.
Về chuyện chừa chỗ ghi chép
- Chừa khoảng trống ở mặt sau
- Ghi những gì được nghe vào đó
- Như vậy mọi thứ nằm trên một tờ
- Dễ tra lại về sau
- Mục thứ ba là tiện lợi thật
Và giữ tất cả trên một tờ thì lần sau bạn mở ra là thấy đủ. Nếu phải đưa tờ giấy đi thì chụp lại trước hoặc mang hai bản, vì dùng lại bản cũ cho lần sau tiết kiệm được rất nhiều công viết lại.
Về chuyện cập nhật giữa các lần
- Sửa lại bản mô tả trước mỗi lần khám
- Thêm những gì mới, bỏ những gì đã hết
- Giữ nguyên bố cục bốn trục
- Sửa nhanh hơn nhiều so với viết mới
- Mục thứ ba giữ cho các lần so được
Và giữ cùng một bố cục là thứ làm cho nhiều bản mô tả thành một chuỗi.
Về chuyện đừng để nó thay cho đối thoại
- Tờ giấy mở đầu, còn phần chính vẫn là trao đổi
- Trả lời các câu hỏi thêm cho kỹ
- Hỏi lại những gì chưa hiểu
- Buổi khám là hai chiều
- Mục thứ hai là phần quan trọng nhất
Và những câu hỏi thêm thường là nơi thông tin có giá trị nhất xuất hiện.
Về chuyện ghi lại ngay sau buổi khám
- Ngồi lại vài phút ghi những gì vừa nghe
- Ghi cả những câu chưa được trả lời
- Đưa chúng vào bản mô tả lần sau
- Như vậy không có câu nào bị rơi
- Mục thứ ba là cách khép vòng
Và những câu chưa được trả lời là thứ hay bị quên nhất giữa hai lần khám.
Ba câu khi cảm giác không đo được
- Nó ảnh hưởng tới việc gì trong ngày của tôi
- Nó bắt đầu từ bao giờ và đổi thế nào
- Điều gì làm nó nặng hơn hay nhẹ đi
- Bài này thêm: tôi đã đưa bản mô tả ra chưa
Câu cuối là điểm riêng, và nó nên được làm trong phút đầu tiên.
Bình thường không có nghĩa là bạn không sao
- Đưa bản mô tả ngay đầu buổi, kèm một câu tóm tắt nói bằng lời
- Một trang là vừa, bố trí bốn trục thành bốn dòng riêng
- Mang cả bản theo dõi, vì nó nói diễn biến mà bản mô tả không có
- Ghi lại ngay sau buổi khám, kể cả những câu chưa được trả lời
- Mục cuối giữ cho không câu hỏi nào bị rơi
Hai mục giữa là hai thứ làm cho một buổi khám ngắn vẫn đủ thông tin.
Nói với người có chuyên môn khi
- Cảm giác đó nặng dần lên thay vì nhẹ đi
- Nó làm bạn không làm được những việc hằng ngày
- Nó kèm theo sụt cân, sốt, hoặc dấu hiệu khác lạ
- Bạn thấy kiệt sức hoặc nặng nề kéo dài nhiều tuần
- Bạn có ý nghĩ làm hại bản thân — hãy liên hệ ngay, đừng ở một mình
Nếu có mục nào ở đây thì viết nó ngay dòng đầu của bản mô tả.
Câu hỏi thường gặp
Nên đưa bản mô tả lúc nào?
Ngay đầu buổi, cùng với câu tóm tắt một dòng. Đưa cuối buổi thì đã muộn để nó định hướng được gì.
Nên viết dài hay ngắn?
Một trang là vừa. Dài quá thì không ai đọc hết trong buổi khám, ngắn quá thì thiếu trục.
Có nên đọc to lên không?
Nói câu tóm tắt bằng lời rồi đưa giấy. Kết hợp cả hai thì vừa nhanh vừa đầy đủ.
Nếu người khám không đọc thì sao?
Nói ngắn gọn nội dung chính bằng lời. Tờ giấy là công cụ hỗ trợ chứ không thay thế cho việc bạn nói.